Hoe vaak moet je je hond ontwormen?
Bijgewerkt op
Het korte antwoord: ontworm een volwassen hond minstens vier keer per jaar, of laat zijn ontlasting net zo vaak onderzoeken. Dat is het advies zolang niet duidelijk is hoeveel risico je hond loopt. Een pup heeft een eigen schema, en een hond die jaagt of slakken eet heeft vaker iets nodig.
Waarom ontwormen nodig is
Wormen zie je meestal niet. Een volwassen hond met spoelwormen heeft er zelden klachten van, en zonder ontlastingsonderzoek is lastig vast te stellen of hij besmet is. Intussen kan hij wel eitjes uitscheiden. Die worden na een paar weken besmettelijk en kunnen jaren in de omgeving overleven.
Spoelwormen kunnen ook mensen besmetten, als iemand per ongeluk eitjes binnenkrijgt. Ontwormen doe je dus niet alleen voor je hond, maar ook voor de mensen om hem heen.
Licg noemt voor Nederland onder meer de spoelworm, de lintworm, de haakworm en de Franse hartworm. Die laatste leeft als volwassen worm in de longslagaders en het hart. Klachten die bij wormen kunnen passen, zijn volgens ESCCAP Benelux onder meer conditieverlies, lusteloosheid, gewichtsverlies, jeuk aan de anus, diarree en luchtwegproblemen. Zie je zulke klachten, neem dan contact op met je dierenarts.
Hoe vaak hangt af van hoe je hond leeft
ESCCAP is een onafhankelijke Europese organisatie die richtlijnen maakt over parasieten bij honden en katten. De richtlijn over wormen deelt honden in vier groepen in. Hoe groter de kans op besmetting, hoe vaker het advies.
| Hoe je hond leeft | Advies |
|---|---|
| Komt niet of nauwelijks buiten, heeft weinig contact met andere honden, komt niet in parken of tuinen en eet geen rauw vlees, prooi of slakken | Een tot twee keer per jaar ontwormen tegen spoelwormen, of ontlastingsonderzoek |
| Komt buiten en heeft contact met andere honden, maar jaagt niet, eet geen prooi of rauw vlees en eet geen slakken of gras | Vier keer per jaar ontwormen tegen spoelwormen, of ontlastingsonderzoek |
| Komt buiten en eet graag slakken of gras, of komt met slakken in aanraking | Vier tot twaalf keer per jaar ontwormen tegen spoelwormen en longwormen, waaronder de Franse hartworm, of ontlastingsonderzoek |
| Jaagt, eet prooi of orgaanvlees, of krijgt rauw vlees | Vier tot twaalf keer per jaar tegen spoelwormen en longwormen, of ontlastingsonderzoek, en twaalf keer per jaar tegen lintwormen |
Kies je voor ontlastingsonderzoek, dan gebeurt dat even vaak als het ontwormen zou gebeuren, en behandelt je dierenarts op basis van de uitslag. Is niet duidelijk in welke groep je hond valt, dan adviseert ESCCAP minstens vier keer per jaar ontwormen of ontlastingsonderzoek.
Tegen lintworm hoeft volgens ESCCAP Benelux niet standaard ontwormd te worden. Dat hangt af van risico's zoals vlooien of het vangen van prooi. Licg raadt aan om voor elke hond samen met de dierenarts te bepalen hoe vaak er tegen welke wormen ontwormd wordt.
Pups
Pups kunnen al in de baarmoeder of via de moedermelk spoelwormen oplopen. Daarom begint het ontwormen vroeg. ESCCAP adviseert de eerste keer op een leeftijd van twee weken en daarna elke twee weken, tot twee weken na het spenen. Blijft er risico, bijvoorbeeld op plekken waar veel pups worden uitgelaten, dan elke maand tot de pup zes maanden oud is.
Licg houdt een vergelijkbaar schema aan: vanaf twee weken elke twee weken, daarna elke maand tot en met zes maanden, en vanaf dan vier keer per jaar. Vraag bij het ophalen van je pup wanneer hij voor het laatst ontwormd is, dan weet je vanaf welke datum je verder rekent.
Een drachtige teef wordt volgens ESCCAP niet ontwormd, omdat er geen middelen zijn die daarvoor geregistreerd zijn. Zodra de pups er zijn, wordt de moeder tot en met het spenen tegelijk met haar pups behandeld.
Wanneer je hond vaker iets nodig heeft
- Slakken en gras. Via slakken kan je hond de Franse hartworm oplopen, ook als hij gras eet of uit plassen drinkt waar slakken larven hebben achtergelaten. Afhankelijk van hoeveel slakken hij binnenkrijgt en waar je woont, kan elke maand een preventieve behandeling nodig zijn.
- Rauw vlees. Via rauw vlees en orgaanvlees kunnen verschillende parasieten worden overgedragen. ESCCAP adviseert vlees minstens een week in te vriezen, bij min 17 tot min 20 graden. Is niet bekend waar het vlees vandaan komt en of het ingevroren is geweest, dan wordt elke maand ontlastingsonderzoek of ontwormen tegen spoelwormen aangeraden.
- Werkhonden. Voor therapie-, reddings- en politiehonden adviseert ESCCAP, afhankelijk van een risicoanalyse, elke maand te ontwormen of elke maand de ontlasting te laten onderzoeken.
- Wedstrijden en shows. Voor sport-, wedstrijd- en showhonden die buiten komen adviseert ESCCAP twee behandelingen: een in de twee weken voor de wedstrijd of show, en een twee weken erna.
- Vlooien. Een vlo kan een voorstadium van een lintworm bij zich dragen. Is vastgesteld dat je hond vlooien heeft, dan adviseert ESCCAP ook te behandelen tegen lintworm. Meer daarover staat op de pagina over vlooien en teken.
- Op reis. Gaat je hond mee naar een gebied waar lintwormen van de soort Echinococcus voorkomen, dan adviseert ESCCAP voor honden met een hoog risico te ontwormen vier weken na vertrek en daarna elke maand, tot uiterlijk vier weken na thuiskomst. Bespreek een reis daarom vooraf met je dierenarts.
Kleine kinderen in huis zijn volgens ESCCAP Benelux op zichzelf geen reden om je hond elke maand te ontwormen.
Ontlastingsonderzoek als alternatief
Ontwormen volgens een vast schema is niet de enige weg. Voor spoelwormen en longwormen kan regelmatig ontlastingsonderzoek een alternatief zijn: de ontlasting wordt onderzocht en je hond wordt behandeld als er iets gevonden wordt. Volgens ESCCAP werkt dat alleen als het onderzoek net zo vaak gebeurt als het ontwormen zou gebeuren. Voor lintwormen is ontlastingsonderzoek minder betrouwbaar.
Wat je zelf kunt doen
- Ruim de poep van je hond op, en gooi hem niet in de groenbak of op de composthoop.
- Was je handen na contact met je hond en voor het eten.
- Borstel je hond regelmatig. Dat verkleint de kans op wormeitjes in zijn vacht.
- Zorg dat je hond altijd vers drinkwater heeft, zodat hij niet uit plassen hoeft te drinken.
Lees ook
Zelf bijhouden met Honddossier
Honddossier onthoudt wanneer je hond voor het laatst ontwormd is, telt het interval erbij op en waarschuwt je ruim van tevoren en nog eens op de dag zelf. Standaard rekent de app met drie maanden. Spreek je met je dierenarts een ander ritme af, bijvoorbeeld elke maand voor een pup, dan pas je het interval aan bij het zorgmoment zelf.
Bronnen
- ESCCAP Benelux, Richtlijn 1: Wormbestrijding bij hond en kat (zevende druk, juni 2025)
- ESCCAP Benelux, Wormen
- Licg, Wormen bij de hond
- Licg, Medische puppyzaken
Deze pagina geeft algemene informatie en vervangt niet het advies van je eigen dierenarts, die je hond kent.
